Türkçede Farsça Söz Varlığı Doğan Özlük

Elinizdeki kitapta Türkiye Türkçesinde Farsça kökenli kelimeler iki dilin etkileşimi bağlamında incelenmiştir. Farsça ve Türkçe, çok eski dönemlerden bu yana karşılıklı ilişkiye ve etkileşime sahip iki dildir. Farsça, bugünkü Türkiye coğrafyasında Arapçadan sonra İslam dünyasının en önemli dili olarak uzun yıllar boyunca kullanılmış ve ilgi odağı olmuştur. Bugüne kadar Türkçe ile Farsça arasındaki edebî etkileşime dair birçok çalışma yapılmıştır. Ancak bu çalışmaların kimi açılardan yetersiz olduğu söylenebilir. Çünkü günümüz Türkçesinde 1300’ü aşkın Farsça kökenli kelime mevcuttur. Bu kelimelerden türetilen diğer sözcük, deyim ve atasözleri göz önünde bulundurulduğunda ise bu sayı altı bini aşmaktadır. Aynı şekilde Farsçada da çok sayıda Türkçe kökenli sözcüğün varlığı söz konusudur. Bu çalışmada Türkiye Türkçesinde Farsça kökenli kelimelerin yapı, ses, anlam ve tür bakımından durumları ile kullanıldıkları alan ve kullanım biçimleri ele alınmıştır. Ayrıca Türkçedeki Farsça kökenli kelimelerden türetilen kelime, deyim ve atasözlerine yer verilmiştir. Söz konusu kelimeler, Türkçe ve Farsçada temel başvuru niteliği taşıyan sözlüklerden derlenmiştir. Türkçedeki Farsça kökenli söz varıklarının çokluğu ve çeşitliği, böyle bir çalışmayı gerekli kılmaktadır. Araştırma, gerek Türkiye’de gerek İran’da gerekse dünyanın herhangi bir yerinde Türkçe-Farsça ilişkisi ve etkileşimine ilgi duyan ve bu alanda çalışan akademik ve ilmi camiaya katkı sunacak olması bakımından önem arz etmektedir.

 

(Tanıtım Bülteninden)