Nobel Bilimsel Eserler Ponzi ve Piramit Şemalar Kapsamında Yatırım Hileleri: Çiftlik Bank Vakası

Uçan böceklerle beslenen bitkiler, avlarını tuzağa düşürebilmek için karşı koyulmaz bir koku ve tat özelliğine sahiptir. Ponzi şemasında bu koku ve tadın karşılığı yüksek getiri ve sıfır risktir. Getiri oranlarının piyasa oranlarından daha yüksek olması yatırımcıların kazanma iştahını kabartmaktadır. Yatırımcılar hem risk almayacak hem de yüksek getiri elde edecek, buna ek olarak sistemden istedikleri zaman hiçbir kayba uğramaksızın çıkabileceklerini düşüneceklerdir. Yatırımcılar için bundan iyisi Şam'da kayısı olarak görülmektedir. Gerçekte durum farklıdır.
Çoğu yatırımcı bir aldatmacaya katıldığından habersizdir ve ancak çok geç olduğunda durumun farkına varırlar. Şemanın ilk sürecinde yatırımları sonucu bir getiri elde etmeye başlarlar ve bu getiri şemaya olan güveni ciddi bir şekilde artırır. Bu güven arttıkça sisteme yatırılan parasal tutar da doğru orantılı bir şekilde artar. Çoğu yatırımcı bir aldatmacaya katıldığından habersizdir ve ancak çok geç olduğunda durumun farkına varırlar çünkü getiri sağlamaya devam eden yatırımcı sistemden en ufak şüphe duymaz.
Er ya da geç her balon patlar. Sonunda kaybeden yatırımcılar olur.
“Bayağı para kazanmaya başladık, yaklaşık 3 ay oldu gireli”.
“Ben ömrümde böyle çılgın bir proje görmedim. Bir kez olsun şüphe etmedim.
Böyle bir projenin karşısında ancak saygıyla eğilebilirim”.
“Bir ev parası yatırdım. Sonuna kadar güveniyorum”.
“Dolandırıcı adam hiç tesis açar mı?”.
“Bankadan arayıp duruyorlar. İntiharın eşiğine geldim. Hâlâ kısa zamanda aktif olacak diye otomatik mesaj atacak kadar ahlaksızsınız”.
“Bankadan 40 bin TL kredi çekip Çiftlikbank'a yatıran R. A. krediyi ödeyemedi. Başakşehir'de bir poligonda intihar etti”.
“Elimdeki paramı bir senede nasıl ikiye katlarım, sorusunun cevabı ve hüsran”.