Liverpool Müslümanlığı Yusuf Samih Asmai

19. yüzyılda İngiltere’de kurulan ilk Müslüman cemiyetinin lideri olan William Henry Abdullah Quilliam kendisini kraliyete bağlı bir İngiliz, Halife Sultan II. Abdulhamid’e bağlı bir Müslüman olarak tanımlamaktadır. Abdullah Quilliam, kurduğu Liverpool İslâm Cemiyeti bünyesinde yer alan câmiyi sandalyelerle doldurması, sandalyelerde oturularak  org eşliğinde Kur’ân’dan seçilen sûreler ile Protestan ilahileri okutması, kadın erkek karışık vaziyette ibadet edilmesine müsâmaha göstermesi, Ramazan ve Kurban bayramlarının yanında Christmas’ı da kutlaması  gibi ibadet şekilleri ve uygulamaları nedeniyle eleştirilmiştir.  Yusuf Sâmih Asmaî’nin Liverpool Müslümanlığı adlı eseri Abdullah Quilliam’ın yaşadığı dönemde yayımlanan, ulaşabildiğimiz tek eser olması bakımından önemlidir. Eser, Yusuf Sâmih’in 1895 yılında Abdullah Quilliam ve kurmuş olduğu Liverpool İslâm Cemiyeti hakkında bilgi edinmek ve gözlemlerini İslâm âlemi ile paylaşmak gayesiyle Liverpool’a yaptığı 33 günlük seyahatte aldığı notlara dayanmaktadır. Yusuf Sâmih eserini yayımlamadan önce, aldığı notlarını Abdullah Quilliam’a göstermiş ve aldığı notların doğruluğunu  kendisine teyit ettirmiştir. Liverpool Müslümanlığı adlı eserde Yusuf Sâmih Asmaî’nin Abdullah Quilliam ve cemiyetine yönelik eleştirileri üzerinde durulmaktadır. Asmaî, Abdullah Quilliam’ın uygulamalarının İslâmiyet’in özüne uygun olmayıp Abdullah Quilliam’ın şahsında Liverpool’a has olduğuna  vurgu yapmak için eserine Liverpool Müslümanlığı adını vermiştir.

 

(Tanıtım Bülteninden)